preloader

کنترل کیفیت (Quality Control)

کنترل کیفیت یا QC را می توان کاراگاهی دانست که نه تنها به دنبال عیوب در محصولات و خدمات یک کارخانه می گردد، بلکه به دنبال سر منشا و دلیل رخ دادن این عیوب نیز هست. کاراگاه کنترل کیفی باید روش ها و اقدامات جلوگیری از این عیوب را نیز ارائه دهد. وی در حقیقت در جستجوی کیفیت مناسب است. اما سوال این است: کیفیت چیست؟

یفیت واژه ای نسبی است و در اینجا عبارت است از کارکرد محصول طبق تعهداتی که توسط تولیدکننده یا فروشنده به خریدار داده شده است. وظیفه‌ی اصلی کنترل کیفیت، اطمینان از کیفیت کالا یا خدمات و تطابق آن با معیارها و استانداردهای مربوطه عمدتا به‌ وسیله‌ی امتحان و آزمایش است. بدین ترتیب که اگر محصول با استانداردهای کیفی مطابقت نکند، معیوب حساب شده و از چرخه‌ی تولید و خدمات خارج می شود. کنترل کیفی یک جزء جدایی ناپذیر هر نوع تجارتی است و نیاز به استراتژی، اختصاص زمان و هزینه، و تعهد به کیفیت مطلوب دارد.

7 ابزار اولیه برای سنجش کیفیت وجود دارد: برای تضمین کیفیت هفت ابزار اولیه وجود دارد. یک یا چند ابزار از این ها برای تحلیل کامل محصول استفاده می شوند. دانستن اینکه کدام روش و چگونه استفاده شود برای کنترل کیفیت الزامیست. این هفت ابزار عبارتند از:

  1. چک لیست ها (Checklists): جهت اطمینان از برآوردن تمامی موارد مورد نیاز برای بررسی کنترل کیفیت.
  2. نمودار استخوان ماهی (Fishbone): جهت تعیین دلیل یک عیب خاص، چه در ماده، دستگاه، روش، و چه در نیروی انسانی.
  3. چارت کنترل (Control Chart): بررسی تغییرات فرایند در طول زمان با استفاده از کنترل‌گرها.
  4. طبقه بندی (Stratification): با این روش، به جای کلی نگری، اطلاعات طوری جداسازی می شوند که الگوها و زمینه های معیوب خاص قابل تشخیص باشند.
  5. چارت پارتو (Pareto Chart): یک چارت میله ای است برای تحلیل بصری مسائل و دلایل برای تمرکز روی مسائل بزرگتر.
  6. هیستوگرام (Histogram): نمودار رایج میله ای است برای نمایش اینکه عیوب چند گاه یک بار رخ می دهند.
  7. جدول پراکندگی (Scatter Diagram): ترسیم داده ها در یک مختصات دو محوره که روابط بین متغیرها را نشان می دهد.
آزمایش های تضمین کیفیت در مهندسی مواد دو دسته آزمایش برای کنترل کیفی محصول وجود دارد. آزمایش‌های مخرب، که آزمایش‌هایی هستند که بر اثر آن‌ها به نمونه آسیب وارد می شود. از جمله این آزمایش ها می توان به آزمایش کشش، ضربه، و غیره اشاره نمود.

پیام بگذارید

کلیه فیلدهای مشخص شده با ستاره (*) الزامی است

X